قبولی نماز اعضای خانواده

نماز و عبادات چهار مرحله دارد:

 مرحله اول، تکلیف.

 مرحله دوم، صحت.

 مرحله سوم، قبولی.

 مرحله چهارم، کمال.

 و هر یک از این مراحل‌، شرایطی دارد.

مثلا شرایط تکلیف این است:  باید بالغ باشد، عاقل باشد، قادر باشد.

شرایط صحت: باید از مرجع و عالم دینی تقلید کنیم، بدون تقلید، کارهای ما مشکل پیدا می‌کند. باید اذکار را درست ادا کنیم. باید کارها را درست انجام بدهیم. باید بر اساس فتوای مرجع تقلید انجام شود تا صحیح باشد.

شرایط قبولی: اسلام شرایط زیادی را برای قبولی گذاشته است؛ شرطهای عقیدتی، اخلاقی، اجتماعی، خانوادگی و غیر آن. درحقیقت اسلام قبولی نماز وعبادت را به همه زوایای زندگی گره زده است. امام على۷ مى‏فرماید: «کُونُوا عَلى‏ قَبُول الْعَمَلِ اشَدَّ عِنایهً مِنکُم عَلَى الْعَمَل»[۱] به قبولى عمل، بیش از اصل عمل توجّه داشته باشید.

انسان ممکن است براى پذیرش در جایى، هم کارت ورود بگیرد، هم طبق مقررات ظاهرى عمل کند، ولى در زمان مصاحبه، به دلایلى مانند فساد اخلاق یا سوء سابقه رد شود. عبادات هم ممکن است از نظر مقررات الهى، درست انجام گیرد، ولى به دلایلى مورد قبول خدا نشود.

مثلاً زن و شوهر اگر می‌خواهند نمازشان قبول باشد باید از هم راضی باشند. در حدیث آمده است: اگر زنی تمام عمرش روزه بگیرد و همیشه نماز بخواند و هر ساله به حج خانه خدا برود و اموال زیادی را در راه خدا انفاق کند، اما شوهرش را آزرده و از او راضی نباشد، نمازها و عبادت‌های او قبول نیست و اگر مردی هر ساله به حج خانه خدا برود و هر روز روزه بگیرد، همیشه نماز بخواند و به جهاد راه خدا برود، اما همسرش را آزرده کند و از او راضی نباشد، نه نماز ونه دیگر کارهای خوب او قبول نیست. «لَم یَقْبَلِ اللَّهُ صَلاتَها وَ لا حَسَنَهً مِنْ عَمَلِها»[۲]

در حدیث دیگری می­خوانیم: فرزندان اگر از روی ظلم و با خشم و غضب به پدر و مادر نگاه بکنند، نمازشان قبول نیست. «مَنْ نَظَر الى أبَویهِ نَظَرَ ماقتٍ وَ هُما ظالِمانِ لَهُ لَم یَقْبَلِ اللّهُ لَهُ صَلاهً».[۳]

ما احتیاج داریم به قبولی نماز و عبادتمان، بیاییم تصمیم بگیریم اخلاق خود را در خانه عوض کنیم. اخلاق خوش و محمدی داشته باشیم به قصد اینکه خدا نماز ما را قبول کند. زن و شوهر به هم مهربانی کنند، بچه‌ها با پدر و مادر با احترام و محبت رفتار کنند. والدین در مورد تربیت بچه­ها کوتاهی نکنند. قبولی و پذیرش عمل، خیلی موضوع مهمی است. نکند روز قیامت بگویند: نماز خواندی و نمازت هم درست بود، اما درجه و جایزه‌ای به تو نمی‌دهند و مورد قبول واقع نشده است. مثل اینکه اگر کسی غیبت کسی را بکند، تا چهل روز نمازش قبول نیست.  

رسول خدا صلی الله علیه و آله منقول است که فرمود: «مَنِ اغتابَ مُسلِمًا أو مُسْلِمهً لَم یَقبَلِ اللهُ تَعالَی صَلاتَهُ و لا صیامَه أربعینَ یَومًا و لَیلهً إلاّ أن یَغفِرَ لَهُ صاحِبُه»،[۴] کسی که غیبت مرد یا زن مسلمانی را بنماید تا چهل روز نماز و روزه او مورد قبول حضرت حقّ قرار نمی‌گیرد، مگر آنکه آن شخص از او درگذرد. نه اینکه نماز نخوانده باشد! بلکه نماز خوانده ولی قبول نشده است باید مراقب باشیم تا غیبت نکنیم وآبروی دیگران را حفظ کنیم تا قبولی نماز ما آسیب نبیند

یا در مسائل سیاسی اگر کسی به امام اعتقاد نداشته باشد، به پیشوایی که از جانب خدا معرفی شده اعتقاد نداشته باشد، نماز و عبادتش قبول نیست. داشتن ولایت اهل بیت: و برائت و بیزاری از دشمنان آنان: در روایتی وقتی از حضرت سجاد علیه السلام درباره سبب قبول نماز پرسیده شد، حضرت فرمود: «ولایتنا و البرائه من اعدائنا»؛[۵] ولایت ما و بیزاری از دشمنان ما، عامل قبول نماز است.

زن و شوهرها به هم عشق بورزند به نیت قبولی نماز، به نیت جلب رضایت خدا بچه‌ها و والدین به هم عشق بورزند و از والدین اطاعت کنند، برای قبولی نماز و عباداتشان.


[۱]. الخصال، ج ۱، ص ۱۴.

[۲]. وسائل الشیعه، ج ۱۴، ص ۱۱۶.

[۳]. کافی، ج ۲، ص ۳۹۴.

[۴]. جامع الاخبار، ص ۱۷۱.

[۵]. بحارالانوار، ج ۷۹، ص ۱۹۸.

اسکرول به بالا